تەمموز 24, 2021

زۆرترین بینراو بۆچوون

Error: No articles to display

وڵاتی تورکیا بە فەرمی لە رێکەوتننامەی توندوتیژی دژ بە ئافرەتان کشایەوە

شەنگە ھاوارکاکەیی

 

رێكه وتننامه ی ئه وروپی بۆ به ره نگابوونه وه ی توندوتیژی دژ به ژنان به په یماننامه ی ئه سته نبول ناسراوه له ساڵی ٢٠١١ له لایه ن سه رۆك وه زیرانی یه كێتی ئه وروپا له شاری ئیسته نبوڵ له توركیا واژۆ كراوه له نێوان چل و پێنج٤٥ وڵاتدا، له وڵاتانی ویه كێتی ئه ورپا وڵاتانی ئه سكه نده نافی به مه به ستی به ره نگاری توندوتیژی دژ به ئافره تان و خێزان.
دیاره توركیا یه كه مین وڵات بوو واژووی له سه ر بنودی ئه م رێكه وتنامه یه كردوه،
به ڵام پاش ده ساڵ له سه ر تێپه ربوونی واژوو كردنی ئه م لێكتێگه یشتنه له به راوری یه كی ته مووز پاشگه زبوونه وه ی فه رمی له ده زگاكانی ڕاگه یاندن لۆكاڵی و جیهانی ڕاگه یاند له ڕۆژی پێنج شه ممه ١/٧/٢٠٢١ له ڕاگه یاندراوێكدا و له سه ر زاری ره جب ته یب تا ئێستا هیچ لێدوانێك پشت ڕاستنه كراوه ته وه به ڵام لهسه ر زاری گه وره به رپرسانی ئه و وڵاته هۆكاری كشانه وه ی بۆ ئه وه ده گه رێننه وه كه گوایه رێكه وتننامه كه رێگه خۆشكه ره بۆ هه ڵكشانی رێژه ی جیابوونه وه ی هاوسه ران وهه ڵكشانی خواستی ژیانی هاوره گه زخوازی له وڵاتی توركیا.
هه رچه نده بڕیاری كشانه وه سه باره ت به و وڵاتانه ی داخیل بوونه بۆ ناو وڵاتانی هاوپه یمان هیچ سزایه كی یاسایی له سه ر نییه ئاره زوومه ندانه یه، به ڵام بوونیان له چوارچێوه ی یاسایه كی نێو ده وڵه تیدا گرنگه بگره زه روره تێكه گرنگه چونكه زه مینه سازیه كه بۆ داهاتوو له ئاراسته كردنی بونیادنانه وه ی سیاسه تی وڵات له كار كردنی پرنسیپه كانی مافی مرۆڤ و دیموكرسی و عه داله ت یه كسانی جێنده ر و دادپه روه ری كۆمه ڵایه تی.
ئه مه خۆی له خۆێدا ئامانجێكی درێژ خایه نی ستراتیجه و پته وكردنی په یوه ندی وڵاتان كرانه وه یان به رووی دونیایه كی یه كسانیخواز دا بۆ نموونه خۆ ئه گه ر ئه مڕۆ كات له بارنه بوو لهپێش وڵاتانی هاوبه ند بۆ كاراكردنی ئه م پرنسیپانه به ڵام !له داهاتودا مه رج نییه هه مان زه مینه سازی دووباره بێته وه هه مان كه ش بێته ئاراوه هه مان ئه تمۆسفیر كه واته هاوبه ندبوون له ناو ئه وهاوپه یمانێتییه پرۆژهیه كی ستراتیجییه بۆ ئاینده ی وڵات له ڕۆشناییدا بنه ما یاساییه كانی داموده زگاكانی په یوه ست به پرسی مافی مرۆڤ،ئافره ت و مناڵ و،یه كسانی جێنده ری خاك ڕا ده بن به م بنچیینه یاساییانه. ئاراسته كان به پیری ئه و بنه مایانه ده چن و هه وڵه كان چڕ ده كرێنه وه له دارشتنی
یاسای هاوچه رخ دوور سیمای توندو تیژی خێزانی . به م ستراتیجه و داخیل بوون له ناو هاوپه یمانی توندوتیژی دژ به ژنان، رێگا خۆشكه رێكه له كاركردن .بۆ ئامانجی درێژ خایه ن بۆ ئه وه ی كۆمه ڵگای مه ده نی و رێكخراوه یی له وڵاتان هه ڵسن به لای كه می به پێشكه شكردنی خزمه تگوزاری یاسایی و ده روونی بۆ قوربانیانی توندوتیژی له ژێر یاسای وڵاتی هاوبه ند به بێ كۆت و به ند .
ئه مه ش ئالیه تێكه بۆسنوورداركردنی توندوتیژی له ته وای جیهان چونكه كێشه ی توندوتیژی دژ به ئافره تان ته نها كێشه یه كی ناوه خۆیی نییه كێشه یه كی گڵوباڵییه باڵی كێشاوه ته سه ر ته واوی جیهان به وڵاتانی رۆژئاوایشه وه به ڵام له به ره نگاربوونه وه دا ئه وه ی له خزمه تی ئه و چینه یه خزمه تگوزارییه یاساییه كانه كه هه ر وڵاتێك موعاله جه ی جیاوازی بۆ كردوه .
له م ئاسته دا پاشگه ز بوونه وه ی وڵاتی توركیا به ئاسانی وه رنه گیراو ناره زایه تی شه قامی توركیای لێكه وته وه به تایبه ت رێكخراوه كانی ئافره تان و كۆمه ڵگای مه ده نی و،له سه ر ئاستی جیهان دیارترینیان ناره زایه تی سه رۆكی ئه مریكی جۆن بایدنه كه به بریارێكی ناته ندروست وه سفی بریای كشانه وه كه ی كردوه.
به و پێیه یی ئه م رێكه وتننامه له لایه ن١٣ وڵات ته سدیق كراوه له هه مانكاتدا زۆر وڵات هه ن نه چوونه ته ژێر باری واژوو كردنی وڵاتی ئیسلامیش نه بوونه وه كو روسیا،ئازه ر باینجان به ڵام ئه وه ی به رچاو ڕوونه كه وتنه ژێر باری به رپرسیاریه تیه كی ده ولی له هه ر شۆێنێك بێ له هه ر وڵاتێك بێ گرنگه چوونكه په روازێكه بۆ دیموكراسی و بۆ جێبه جێكردنی به نده كانی مافی مرۆڤ به تایبه ت له وڵاتێك وه كو توركیا كه داخیلی ئه و هاوپه یمانه تییه بووه كه چی توندوتیژی دژ به ژنان له هه ڵكشان بووه چ جا ئه گه ر نه كه وێته ژێر به رپرسیارێتیه كی ده ولی وچاودێریه كی جیهانی كه چاوێلگه یه كی كراوه ی
دیموكراتیه ته. كه به پێی ئاماره كان ته نها له سه ره تای ساڵی ٢٠٢٠ (٤٩٩ )ژن كوژراون و له سه
ره تای ئه م ساڵیش ٧٧ حاڵه ت كوشتنی ژنان ڕووی داوه، ئه وه ی ماوه بڵێم پرسی پاراستنی خێزانێكی ته ندروست ته نها ئه ركی یاسا نێو ده وڵه تێكان نییه ئه ركی تاك به تاكی كۆمه ڵه ئه ركی حكومه ت، رێكخراوه كان و تاكه كانی خێزانه به یه كه وه ده بێ ئه م بارته قاییه هه ڵگرن له كۆتاییدا ده ڵێین ئه وه ی ژن ده كا به شاژن تاج نییه بگره پیاوێكی میهره بانه به ره و ژیانێكی ئاسوده

© 2017 Hawler