تشرینی یەکەم 16, 2018

رێگرتن لە گەمەكردن بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیــــــــــشتمانی

فەرهاد محەمەد

 

مێژووی بزووتنەوەی رزگاریخوازیی هەموو نەتەوەكانی جیهان و گەلی كوردستان، یەك راستی پێكەوە گرێیان دەداتەوە، ئەویش ئەوەیە كە بڕیاری مقاوەمەت و هەڵگیرسانی شۆڕش و، بوون بەچەكدار، یان پێشمەرگە لەناو ئەو شۆڕشەدا، لەژێر كاریگەریی هیچ حزبێكی سیاسی دروست نەبووە، ئەگەر پڕۆگرامی ئەو حزبە لەناو بەرگری لە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی مانیفیستۆ نەكرابێت، هەر بۆیە ئەگەر سەیری شۆڕشی هێندستان بكەین بە رێبەرایەتی ماهاتما گاندی، شۆڕش ئەوكاتە دەبێتە بەشێك لە بیركردنەوەی گاندی كە سەربازێكی بەریتانی سووكایەتی بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانیی گاندی وەك هیندستانییەك دەكات و لە شەمەندەفەڕەكە فڕێی دەداتە خوارەوە، شۆڕشی ئەفریقیای باشوور كاتێك بووە بەشێك لە بیركردنەوەی نیلسۆن ماندیلا كە لە قوتابخانە ناوە ئەسڵییەكەیان گۆڕی بۆ ماندیلا و رێگەیان نەدا بە ناوێكی ئەفریقی درێژە بە خوێندن بدات، شۆڕشی ئەمریكا ئەو كاتە بووە بەشێك لە بیركردنەوەی جۆرج واشنتۆن كە پەرلەمانی بەریتانیا بە دانانی باجێكی زۆر لەسەر ئەمریكییەكان، ئیهانەی كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانیی ئەمریكییەكانی دەكرد، بۆیە لە بەندەری بۆستن دەستیان بە سەر سێ پاپۆڕی چادا گرت و سندوقە چاكانیان فڕیدایە ناو ئاوەكەوە.
ئەم خاڵە هاوبەشانەی ناو مێژووی خەباتی هەموو نەتەوەكانی جیهان، ئەو راستییەمان پیشان دەدات، كە هیچ حزبێكی سیاسی ئایندەی نابێت، ئەگەر گوتاری سیاسیی خۆی، یان بەرنامەی خۆی لە چوارچێوەی كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی بهێنێتە دەرەوە، یان هەوڵیدابێت بە گەمەكردن بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی دەستكەوتی سیاسی بۆخۆی دەستەبەر بكات. بۆ ئەمەش نموونەگەلێك هەن و دەكرێت ئاماژە بە یەك دوویەكیان بكەین، هەر بۆ نموونە: ئەوكاتەی مەهاتما گاندی لەچوارچێوەی كەرامەتی نیشتمانی و نەتەوەیی گەلی هێندستاندا رێبەرایەتی دژایەتی بەریتانیای دەكرد، لەبەرامبەردا سبهاس چاندرا هەوڵیدەدا بە پشتگیری ئەڵمانیای نازی و ژاپۆن گرووپێكی چەكداری دژی شۆڕشەكەی گاندی لەژێر پەردەی دژایەتی بەریتانیا دروست بكات، بەڵام لەگەڵ كۆتاییهاتنی جەنگی دووەمی جیهان و دەركەوتنی ماهیەت و ئامانجەكانی چاندرا دژی شۆڕشی هێندستان بە سەرۆكایەتی گاندی، خۆی و هێزەكەی بزر بوون و داوتر لە ساڵی 1947 هێندستان سەربەخۆیی خۆی راگەیاند.
هەر لەكاتی شەڕی دووەمی جیهانی و دوای ئەوەی ئەڵمانیای نازی فەڕەنسای داگیركرد و حكومەتی فیشیی پاشكۆی لە فەرەنسا بە سەرۆكایەتی فیلیپ بیتان راگەیاند، ئەوكات دیگۆل لە بەریتانیاوە شۆڕشی دژی داگیركاری نازییەكان راگەیاند و بووە بەشێك لە هێزی هاوپەیمانان لە دژی نازیەت، دوای كۆتاییهاتنی جەنگ و ئازادكردنەوەی پاریس، نەك هەر فلیپ بیتان بووە هێمایەك بۆ خیانەت لە فەڕەنسا، بەڵكو هەتا ئێستاش هەر كەسێك كارێك لە دژی بەرژەوەندییەكانی فەڕەنسا بكات، بە ئەولادەكانی فیشی ناوی دەبەن.
دیارە لە مێژووی بزاڤی رزگاریخوازیی كوردستانیشدا، رووداوی لەمجۆرە زۆرە كە خەڵكی كوردستان، پێشمەرگایەتی بۆ كوردستان كردووە، نەك حزبێكی سیاسیی دیاریكراو، ئەگەر سەرنج لە حاڵەتی لێكترازانی ساڵانی شەستەكانی سەدەی رابردوو بدەین و ئەو پێشمەرگانەی دوای بڕیاری سەرانی مەكتەبی سیاسی كەوتن و گەڕانەوە بۆ لای حكومەتی عێراق و، ئەوانەشی لە چوارچێوەی بەرگریكردن لە كەرامەتی نیشتمانی و نەتەوەیی لەژیر رابەرایەتی مستەفا بارزانی مانەوە، ئەوا خەڵكی كوردستان بەشێوەیەكی خۆڕسكانە تەنیا بەوانەی دەگوت پێشمەرگە كە لە چوارچێوەی بەرگری لە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی لەژێر رابەرایەتی بارزانی مابوونەوە، ئەوانەشی دوای بڕیاری سەرانی مەكتەبی سیاسی كەوتبوون و گەڕابوونەوە بۆ لای حكومەت، پێیان دەگوتن: « جاش»و، لەگەڵ ئەوەی كە ئەوانیش هەر بە خۆیان دەگوت «پێشمەرگە» بەڵام خەڵكی كوردستان ئەو ناوەی پێ رەوا نەدەبینین و وەك هێمای خیانەت سەیری دەكردن.
ئەم هەستە نەتەوەیی و نیشتمانییە خۆڕسكە لەناخی تاكی هیچ نەتەوەیەكدا ناسڕێتەوە، تەنانەت ئەوانەشی دەكەونە داوی چوونە دەرەوە لە بازنەی كەرامەتی نیشتمانی و نەتەوەیی خۆیان باش دەزانن چ كارێكی ناشیرین و خراپیان دەرهەق بە نەتەوە و نیشتمانی خۆیان كردووە، بۆیە پەنا بۆ هەموو شتێك دەبەن كە خۆیانی لێ دەرباز بكەن، هەروەك چۆن ئەم هەستە نەتەوەیی و نیشتمانییە دژی كارەساتی خیانەتی 16ی ئۆكتۆبەر لە ناخی هەموو تاكێكی كوردستاندا لە هەردوو هەڵمەتی هەڵبژاردنەكانی عێراق و كوردستاندا بە زیندوویی مابووەوە و ببووە دروشمی سەرەكیی تێكڕای لایەنە سیاسییەكانی كوردستان، بێجگە لەو لایەنەی كە خۆی كارەساتەكەی دروستكردبوو.
لەم چوارچێوەیەدا ئێستا سیاسەتی یەكێتی نیشتمانی كوردستان بەو جۆرەیە كە گەمەكردنی بە كەرامەتی نیشتمانی و نەتەوەیی گەلی كوردستان لە چوارچێوەی دژایەتی پارتی دیموكراتی كوردستاندا بشارێتەوە، هەروەك چۆن سەرانی خیانەتی 16ی ئۆكتۆبەر هەوڵیاندا بیخەنە چوارچێوەی دژایەتی پارتی دیموكراتی كوردستانەوە، بەڵام لەماوەی ئەم یەك ساڵەدا هەڵوێستی خەڵكی كوردستانمان بینی كە چۆن سزای ئەو لایەنەیان دا كە دەستیان لە خیانەتی 16ی ئۆكتۆبەر هەبووە و، خەڵاتی پارتی دیموكراتی كوردستانیان بە متمانە پێ بەخشینەوە كرد، كە بەرگری لە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانیی خەڵكی كوردستان كردووە.
رێگەی ئاسان بۆ رێگرتن لە گەمەكردن بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی خەڵكی كوردستان لەو خاڵەوە دەست پێدەكات، پارتی دیموكراتی كوردستان بەرنامە و پڕۆگرامی خۆی جارێكی دیكە بە هاوشێوەی دوای خیانەتی 16ی ئۆكتۆبەر لە بازنەی بەرگری لە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی گەلی كوردستان فراوانتر مانیفیستۆ بكاتەوە، ئەمەش بەو مانایەی رێگە نەدات گوتاری عێراقییانەی یەكێتی نیشتمانی كوردستان كە عەرەبە شۆڤێنییەكان سەری بۆ دەلەقێنن، بە تەنیا ببێتە دژی گوتاری كوردستانییانەی پارتی دیموكراتی كوردستان، بەڵكو پێویستە گوتاری كوردستانییانەی پارتی دیموكراتی كوردستان لە بەرنامەی حكومەت و پەرلەمانی داهاتووی كوردستاندا رەنگدانەوەی هەبێت و ببێتە پرانسیپ و بنەما بۆ هاوپەیمانییەكی تازە لە كوردستاندا و ئەم هاوپەیمانییە تازەیەش هەڵوێستی پەرلەمان و حكومەت بەرامبەر ئەو گەمەكردنە بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانیی گەلی كوردستان دیاری بكات.
ئەوەی لێرەدا گرنگە هەڵوێستی جددی لەسەر وەربگیرێت، ئەوەیە بەشی هەرە زۆری هاووڵاتیانی سنووری هەردوو پارێزگای سلێمانی و هەڵەبجە و تەواوی ناوچەكانی گەرمیان، لە سیاسەتی گەمەكردن بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی تووڕەن و ئەم تووڕەییەشیان بە بەشدارینەكردن لە پرۆسەی هەڵبژاردندا پیشانداوە، خۆ ئەوە لە خۆڕا نیبە خەڵكی پارێزگای سلێمانی هەتا كاتژمێر 12ی نیوەڕۆ بە رێژەی 9% بەشداری هەڵبژاردنەكانی 30ی ئەیلوولی كردووە، لە ئێستادا كە پرۆسەی هەڵبژاردنی كوردستان هاوكێشەی هێزی لە كوردستان گۆڕیوە، گرنگە پارتی دیموكراتی كوردستان هەموو هەوڵی بۆ ئەوە بێت، كە خەڵكی ئەو ناوچانە بەشداریكردن لە پرۆسەی هەڵبژاردن و بەشداریكردنیان لە بەرگری لە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشتمانی رۆڵی خۆیان دیاری بكەن، ئەمەش كارێكی ئەستەم نییە و تەنیا پێویستی بەوەیە رێگە نەدەین گەمەكردن بە كەرامەتی نەتەوەیی و نیشمانی لەژێر پەردەی دژایەتی یەكێتی بۆ پارتی بشاردرێتەوە.

© 2017 Hawler

Please publish modules in offcanvas position.